Toàn cảnh không gian tiết học Ngữ văn của chúng em
Trong không gian quen thuộc của lớp học 8A7, tiết Ngữ văn với bài “Đọc hiểu văn bản: Lão Hạc” đã diễn ra theo một cách thật đặc biệt: văn học không chỉ được cảm nhận qua trang sách mà còn được sáng tạo, bồi đắp cảm xúc bằng điện ảnh. Chính sự kết hợp ấy đã mang đến cho chúng em một giờ học nhẹ nhàng mà sâu lắng, giàu cảm xúc và để lại nhiều dư âm khó quên.
Cảnh phim xúc động khi lão Hạc nhắm mắt xuôi tay
Trong tiết học, chúng em được lắng nghe bạn Ngô Phong và Khánh Lâm đọc văn bản với giọng to, rõ ràng, truyền cảm, thể hiện trọn vẹn những xúc cảm mà nhà văn Nam Cao gửi gắm. Cách đọc ấy khiến từng câu chữ như chạm vào trái tim người nghe, gợi lên nỗi xót xa, thương cảm sâu sắc đối với số phận Lão Hạc.
Tiết đọc hiểu văn bản theo đặc trưng thể loại vốn quen thuộc bỗng trở nên mới mẻ, bất ngờ khi cô giáo cho cả lớp xem một đoạn phim điện ảnh “Làng Vũ Đại ngày ấy” gắn với đoạn trích Lão Hạc trong SGK Ngữ văn 8, tập 2. Những khuôn hình mộc mạc, không gian làng quê nghèo xơ xác, hình ảnh người nông dân lam lũ hiện lên sống động đã giúp chúng em hình dung rõ nét hơn về bối cảnh xã hội cũng như số phận nhân vật. Qua điện ảnh, hình tượng Lão Hạc không còn là những con chữ khô khan mà trở thành một con người bằng xương bằng thịt – nghèo khổ nhưng giàu tình yêu thương, hiền lành, lương thiện và có lòng tự trọng đáng kính.
Gương mặt đau khổ của Lão Hạc khi kể chuyện bán cậu Vàng với ông giáo
Lão Hạc nhờ ông giáo trông nom hộ mảnh vườn cho con trai lão
Cái chết dữ dội và đau đớn của Lão Hạc
Chúng em chăm chú nghe giảng và ghi chép bài
Chúng em đã cùng ôn lại những đặc trưng cơ bản của thể loại truyện ngắn: ngôi kể, nhân vật, đề tài, chủ đề, lời nhân vật, lời người kể chuyện, cốt truyện, tình huống truyện… Những kiến thức tưởng chừng khô khan ấy lại trở nên dễ hiểu, gần gũi khi được soi chiếu trực tiếp qua văn bản Lão Hạc. Bên cạnh đó, chúng em còn được tìm hiểu thêm những thông tin quan trọng về tác giả Nam Cao – nhà văn hiện thực phê phán xuất sắc, người luôn dành ngòi bút nhân đạo sâu sắc để viết về những con người nhỏ bé, khốn khổ trong xã hội cũ.
Điểm nhấn xúc động nhất của tiết học chính là phần chia sẻ cảm nhận của chúng em về nhân vật lão Hạc. Chúng em không khỏi nghẹn ngào khi tìm hiểu những tâm trạng dằn vặt, đau khổ của lão sau khi bán con chó Vàng – kỉ vật gắn bó, là niềm an ủi cuối cùng trong cuộc đời cô độc. Một người nông dân nghèo nhưng trung thực, tình nghĩa, đến con chó Vàng cũng yêu thương như ruột thịt, đủ để thấy phẩm chất cao đẹp trong tâm hồn lão Hạc. Đặc biệt, đoạn cuối truyện với cái chết dữ dội, đau đớn của lão đã để lại nỗi ám ảnh sâu sắc trong lòng mỗi chúng em.
Câu hỏi “Vì sao Lão Hạc phải tìm đến cái chết?” đã mở ra nhiều suy nghĩ, nhiều cách lí giải khác nhau từ các bạn trong lớp. Có bạn cho rằng đó là sự bế tắc của một kiếp người nghèo; có bạn nhìn thấy ở đó là lòng tự trọng và tình yêu thương con đến quên mình. Cuối cùng, cô Mai đã tổng kết, giúp chúng em hiểu sâu sắc hơn: cái chết của lão Hạc không phải là sự trốn chạy mà là một lựa chọn đầy đau đớn để giữ trọn nhân cách, bảo toàn phẩm giá con người trong hoàn cảnh cùng cực.
Cô Mai – cô giáo dạy Văn tận tâm của chúng em
Tiết học khép lại, nhưng hình ảnh lão Hạc – người nông dân lương thiện, trung thực, giàu tình nghĩa, yêu thương con sâu sắc và có lòng tự trọng cao đẹp – vẫn còn đọng mãi trong tâm trí chúng em. Một tiết học Ngữ văn nhẹ nhàng như dòng suối mát, lặng lẽ chảy vào nhận thức, bồi đắp cho chúng em sự thấu hiểu về con người và cuộc sống. Và chính từ những giờ học như thế, tình yêu văn chương trong chúng em được nuôi dưỡng một cách tự nhiên, bền bỉ và sâu sắc hơn bao giờ hết.
